Chăm tóc tự nhiên bắt đầu từ việc thôi chống lại chất tóc của mình. Tóc thẳng, gợn sóng hay xoăn đều có thể khỏe và đẹp nếu bạn giảm những thứ làm hại nó nhất: nhiệt độ cao, hóa chất uốn duỗi tẩy, chải kéo mạnh lúc tóc ướt, nắng gắt và buộc chặt. Phần còn lại là làm sạch nhẹ nhàng, dưỡng đúng chỗ và kiên nhẫn chờ phần tóc mới mọc ra.
Phụ nữ Việt mình có một thói quen phổ biến: muốn tóc thẳng mượt nên duỗi, muốn bồng bềnh nên uốn, rồi nhuộm màu cho hợp mốt. Mỗi thứ không sai, nhưng cộng dồn nhiều năm thì sợi tóc chịu không nổi. Bài này giúp bạn hiểu tóc mình đang ở đâu và nên làm gì tiếp theo.
Hiểu chất tóc: thẳng, gợn hay xoăn
Hình dạng sợi tóc phần lớn do di truyền quyết định. Tóc thẳng thường bóng vì dầu tự nhiên từ da đầu dễ chạy dọc thân tóc, nhưng cũng nhanh bết. Tóc gợn sóng và xoăn thường khô hơn ở phần ngọn vì dầu khó đi xuống, dễ xù khi trời ẩm. Không chất tóc nào “tốt” hơn chất nào; mỗi loại cần cách chăm khác nhau.
Bên cạnh hình dạng, hãy để ý độ dày sợi (mảnh hay dày) và độ xốp (tóc hút nước nhanh và khô nhanh thường là tóc xốp, hay gặp ở tóc đã qua hóa chất). Tóc mảnh cần sản phẩm nhẹ, tóc dày và xốp cần dưỡng nhiều hơn.
Những thủ phạm gây hư tổn hay gặp nhất
| Nguyên nhân | Dấu hiệu | Cách giảm |
|---|---|---|
| Nhiệt (máy sấy, máy duỗi, máy uốn) | Ngọn khô, chẻ, gãy | Giảm nhiệt độ, dùng xịt bảo vệ nhiệt, để tóc khô tự nhiên khi có thể |
| Hóa chất (duỗi, uốn, tẩy, nhuộm) | Tóc xốp, rối, mất độ đàn hồi | Giãn khoảng cách giữa các lần làm, không làm nhiều dịch vụ cùng lúc |
| Chải kéo lúc ướt | Tóc đứt khi chải | Gỡ rối bằng lược răng thưa từ ngọn lên |
| Buộc chặt, kẹp chặt | Thưa vùng thái dương, chân tóc | Buộc lỏng, đổi vị trí buộc, dùng dây vải mềm |
| Nắng và mồ hôi | Tóc xơ, phai màu nhuộm | Đội mũ, che tóc khi đi xe máy dưới nắng |
| Nước hồ bơi có clo | Tóc khô, rít | Làm ướt tóc bằng nước sạch trước khi bơi, gội lại sau khi bơi |
Làm sạch: gội đúng thay vì gội nhiều
Không có số lần gội “chuẩn” cho mọi người. Da đầu dầu, sống trong thời tiết nóng, ra nhiều mồ hôi có thể cần gội hằng ngày hoặc cách ngày. Tóc xoăn, tóc khô có thể giãn ra vài ngày một lần. Nguyên tắc là gội khi da đầu cần, không gội vì thói quen.
Tập trung dầu gội ở da đầu, massage bằng đầu ngón tay, không cào bằng móng. Phần bọt chảy xuống đủ làm sạch thân tóc, không cần chà xát ngọn. Nếu da đầu nhạy cảm hoặc tóc đã qua hóa chất, chọn dầu gội dịu nhẹ, ít hương liệu. Những hiểu lầm quanh sulfate, silicone đã được chị phân tích trong bài thành phần mỹ phẩm nên tìm và nên tránh.
Bồ kết, bưởi, sả: có nên dùng?
Gội bồ kết, xả nước vỏ bưởi là nét quen thuộc của nhiều gia đình Việt. Chúng có thể làm sạch và tạo mùi thơm dễ chịu, phù hợp với nhiều người. Tuy vậy, hiệu quả “mọc tóc” thường được truyền miệng nhiều hơn là được chứng minh. Nếu bạn thích thì cứ dùng, chỉ cần lọc kỹ để không còn cặn, và ngưng nếu da đầu ngứa, đỏ.
Dưỡng: dồn vào thân và ngọn tóc
Dầu xả nên thoa từ giữa thân đến ngọn, tránh chân tóc nếu tóc dễ bết. Với tóc khô, xoăn hoặc đã qua hóa chất, một lần ủ tóc mỗi tuần giúp tóc mềm và dễ gỡ hơn. Dầu dưỡng hoặc serum chỉ cần vài giọt cho phần ngọn sau khi gội, đặc biệt hữu ích khi trời ẩm làm tóc xù.
Dầu dừa, dầu argan, dầu jojoba là lựa chọn phổ biến. Dầu dừa nguyên chất là món rẻ, dễ mua, bôi lên ngọn tóc trước khi gội giúp giảm khô. Với tóc mảnh, dùng ít thôi để không bết.
Ôm lấy chất tóc tự nhiên: vài bước chuyển đổi
Nếu bạn muốn dừng duỗi hoặc uốn để quay về tóc tự nhiên, sẽ có giai đoạn “chuyển giao” khi phần chân tóc mới mọc khác hẳn phần ngọn đã xử lý. Đây là giai đoạn dễ nản nhất. Vài cách giúp dễ chịu hơn:
- Tỉa dần phần ngọn hư tổn mỗi lần cắt, thay vì cắt ngắn một lần nếu bạn chưa sẵn sàng.
- Chọn kiểu tóc buộc, búi, tết lỏng để hai kết cấu hòa vào nhau.
- Học cách tạo kiểu cho chất tóc thật: tóc gợn có thể vò nhẹ với kem tạo sóng, để khô tự nhiên.
- Tìm thợ hiểu tóc tự nhiên thay vì thợ chỉ quen duỗi uốn.
Nếu vẫn muốn nhuộm, uốn, duỗi
Không ai bắt bạn phải từ bỏ. Chỉ cần làm có kế hoạch: giãn khoảng cách giữa các lần xử lý hóa chất, không làm duỗi và nhuộm cùng một buổi, hạn chế tẩy tóc nhiều lần, chọn salon cho thử trước trên một lọn nhỏ. Sau mỗi lần làm, tăng cường dưỡng và giảm nhiệt trong vài tuần.
Tóc khỏe từ bên trong
Sợi tóc là phần đã “chết”, nhưng nang tóc thì sống và phụ thuộc vào dinh dưỡng, giấc ngủ, nội tiết. Chế độ ăn thiếu đạm, thiếu sắt, ăn kiêng quá khắt khe có thể khiến tóc rụng nhiều và mọc chậm. Bài dinh dưỡng cho phụ nữ theo từng giai đoạn có gợi ý ăn uống cân bằng, không cần mua viên uống “mọc tóc” đắt tiền.
Khi nào rụng tóc là dấu hiệu cần đi khám
Mỗi ngày rụng một ít tóc là bình thường. Hãy gặp bác sĩ da liễu nếu bạn thấy tóc rụng thành từng mảng, đường ngôi rộng ra rõ rệt, da đầu đỏ, đau, có vảy dày, hoặc rụng nhiều kéo dài nhiều tháng. Rụng tóc sau sinh, sau ốm nặng, khi căng thẳng kéo dài là khá thường gặp và thường cải thiện dần, nhưng rụng tóc cũng có thể liên quan đến thiếu máu, rối loạn tuyến giáp hay thay đổi nội tiết, những thứ cần xét nghiệm mới biết.
Đừng tự mua thuốc mọc tóc hay serum “đặc trị” theo quảng cáo trước khi biết nguyên nhân. Chi phí một lần khám thường rẻ hơn nhiều so với vài lọ sản phẩm không đúng bệnh.
Bảo vệ tóc khi đi xe máy và ngủ
Mũ bảo hiểm là bắt buộc, nhưng nó cũng cọ xát và ép tóc mỗi ngày. Lót một chiếc khăn vải mỏng hoặc khăn lụa bên trong mũ giúp giảm ma sát, đồng thời che bớt nắng cho phần tóc lộ ra sau gáy. Tóc dài nên buộc hoặc tết lỏng trước khi đội mũ để không bị gió quất rối. Buổi tối, tránh đi ngủ với kiểu buộc đuôi ngựa chặt; tết lỏng một bím hoặc búi cao bằng dây vải mềm giúp sáng ra tóc ít rối, ít gãy hơn.
Một thói quen nhỏ mỗi ngày
Nếu chỉ nhớ một điều, hãy nhớ điều này: đối xử với mái tóc như một chiếc áo lụa. Gội nhẹ, gỡ rối kiên nhẫn, tránh sức nóng, che chắn khi ra nắng. Chăm tóc tốt không cần tốn nhiều tiền; những thay đổi tiết kiệm nhất lại thường hiệu quả nhất, như chị đã gợi ý trong bài làm đẹp tiết kiệm mỗi tháng.
Câu hỏi thường gặp
Có nên cắt tóc định kỳ để tóc mọc nhanh hơn?
Cắt tóc không làm tóc mọc nhanh hơn vì tóc mọc từ nang dưới da đầu. Nhưng tỉa ngọn định kỳ loại bỏ phần chẻ, giúp tóc trông dày và khỏe hơn, hạn chế gãy lan lên trên.
Ngủ khi tóc còn ướt có hại không?
Tóc ướt yếu hơn và dễ gãy khi cọ xát với gối, đồng thời da đầu ẩm lâu có thể bí. Nên sấy khô chân tóc ở chế độ mát hoặc ấm trước khi ngủ.
Bao lâu thì nên nhuộm lại chân tóc?
Tùy tốc độ mọc tóc và độ chênh màu, nhưng giãn càng xa càng tốt cho tóc. Có thể chỉ nhuộm phần chân mới mọc thay vì nhuộm lại cả đầu để giảm hư tổn.
Vỏ gối lụa có giúp ích cho tóc không?
Vỏ gối lụa hoặc satin giảm ma sát, có thể giúp tóc bớt rối và xù sau khi ngủ, nhất là với tóc xoăn. Đây là món hỗ trợ dễ chịu chứ không phải giải pháp bắt buộc.
Ban biên tập The Victory SistersĐọc thêm trong chủ đề Làm đẹp & Dưỡng da